Lojistik

Akabe Limanı, Körfez aksının kesintisi ile enerji-lojistik merkezi rolüne evrildi

Yazar: Sedat Onat
Akabe Limanı konteyner terminali ve LNG tesisleri, Kızıldeniz görünümü
Akabe Limanı, Körfez aksının kesintisi ile enerji-lojistik merkezi rolüne evrildi
0:00
0:00

Ürdün'ün Kızıldeniz'deki tek deniz limanı Akabe, Bağdat ve Basra gibi Irak kentlerine kara yoluyla ulaşan ürünler için büyük bir merkez haline geldi. 28 Şubat'tan bu yana Hürmüz Boğazı'nın tıkanmasıyla birlikte Irak alternatif ticari rotalar arıyor ve Akabe Limanı kritik öneme kavuştu. Bölgenin büyük bölümü kesintilerle karşı karşıyayken Akabe Limanı tamamen faaliyette kaldı; Mart ayı için planlanan tüm gemiler zamanında geldi, 46 konteyner gemisinde 70 bin TEU'nun üzerinde yük işlendi ve buğday, gıda, petrol ürünleri, gaz ve transit kargolar akışına devam edildi.

Akabe'de yeni LNG liman geliştirme projesinin 2026 sonu itibarıyla tamamlanması bekleniyor. Yaklaşık 125 milyon dolar maliyetli proje, günde 700 milyon metreküp kapasite sağlayacak bir kıyı gazlaştırma tesisini (ORU) ve mevcut yüzer depolama ve regaz birimi (FSRU) yerine yeni bir yüzer depolama birimi (FSU) kurmayı kapsıyor. Projenin 22 ay içinde tamamlanması ve Eylül 2026'da operasyona başlaması öngörülüyor. Bu terminal, Ürdün'ün doğalgaz tedarik kaynaklarını çeşitlendirmesine olanak tanıyarak uluslararası tedarikçilerden daha geniş bir yelpazede LNG'ye erişim sağlayacak ve tedarik risklerini azaltarak enerji güvenliğini iyileştirecek.

Liman, 12 kargo ve konteyner istasyonu, 2 milyon metrekareye kadar depolama alanına sahip altı ana lojistik tesisi, ön gümrük izni veren sistemler ve %40'a varan transit indirimlerle donatılmış. Ürdün ve BAE, Akabe Limanı'nı El Şidiya ve Gohr es-Safi madencilik bölgeleriyle birleştirecek 360 km uzunluğundaki 2,3 milyar dolarlık Akabe demiryolu projesini ilerletme konusunda anlaştı; ağın yıllık yaklaşık 13 milyon ton fosfat ve 2,6 milyon ton potas taşıması planlanıyor. Irak'ın Basra'dan Akabe'ye yıllık bir milyon varil kapasite ile petrol ve gaz taşıyacak bir boru hattı projesi yıllardır gündemdedir; Hadiça'dan Akabe'ye uzanacak ikinci fazın toplam koridor kapasitesini günde 3,25 milyon varile çıkarması beklenir.

Dünyanın ticaret ve enerji için en önemli deniz kanallarından biri olan Hürmüz'ün kesintisi, bölgede lojistiğin yeniden örgütlenmesini zorunlu kıldı; normalde Körfez limanlarına gidecek kargolar Kızıldeniz tesislerine yönlendirilmekte ve yolun geri kalanını kara yoluyla tamamlamaktadır. Kızıldeniz erişim limanları ve kara geçitleri kısa vadede sıkıntıları hafifletse de gözlemciler bunları geçici çözümler olarak görüyor; daha yüksek fiyatları ve sınırlı kapasiteleri nedeniyle geleneksel deniz yollarından daha az verimlidirler.

Not: Bu özet, Container News'in kamuya açık başlık + alt başlık + ilk paragraf bilgisine + sektörün Akabe Limanı'nın enerji-lojistik merkezi dönüşümü üzerine genel bilgisine dayanmaktadır.


Önemli Notlar:
1. Hürmüz Boğazı kesintisi, Akabe Limanı'nı Irak için kritik kara transit merkezi haline getirdi; Bağdat ve Basra'ya kara yolu ile ürün akışı devam ediyor.
2. Akabe'de 2026 sonunda tamamlanacak 125 milyon dolarlık LNG terminali, günde 700 milyon metreküp kapasite sağlayacak ve Ürdün'ün enerji güvenliğini artıracak.
3. Liman Mart 2026'da 70 bin TEU ve 46 konteyner gemisini sorunsuz işledi, bölgesel kesintilere rağmen operasyonel istikrar gösterdi.
4. Ürdün ve BAE, yıllık 13 milyon ton fosfat ve 2,6 milyon ton potas taşıyacak 2,3 milyar dolarlık Akabe demiryolu projesinde anlaştı.
5. Basra-Akabe boru hattı projesi yıllardır gündemde; tamamlanması durumunda günde 3,25 milyon varil kapasite ile Irak'ın petrol ihracatını çeşitlendirebilir.