CMA CGM, Kızıldeniz'de iki yıldır süren güvenlik krizinin ardından ilk büyük ölçekli test geçişini hayata geçirdi. Ocean Alliance'ın NEU4 ve NEU5 servislerinde çalışan iki megamax sınıfı geminin Süveyş Kanalı'na doğru yönelmesi, hat operatörlerinin rotayı temkinli biçimde yeniden açmayı değerlendirdiğini ortaya koydu.
Analist Linerlytica, NEU4 hattında çalışan 17.859 TEU'luk CMA CGM Benjamin Franklin gemisinin Avrupa çıkışlı dönüş (eastbound backhaul) seferinde Akdeniz'e dönüp Süveyş yönüne ilerlediğini bildirdi. NEU5 hattındaki 23.112 TEU'luk CMA CGM Sorbonne da benzer biçimde Akdeniz'e doğru seyrini sürdürdü.
Bu iki gemi, Ocean Alliance'a ait mega gemilerin çatışma bölgesine iki yıl sonra ilk girişi anlamına geldi; taşıyıcıların Red Sea rotasını kontrollü biçimde yeniden devreye alıp alamayacağını sınadığı değerlendirildi.
Temkinli dönüş: “Test, tam dönüş değil”
Konteyner hatları genel olarak Kızıldeniz'den uzak durmayı sürdürdü; CMA CGM'nin bu hamlesi ise henüz tam ölçekli bir geri dönüş olarak yorum bulmadı.
Sektör kaynaklarına göre test seferleri:
rotadaki yeni risk seviyesini ölçmek,
sigorta maliyetlerini değerlendirmek,
askeri koridorların etkinliğini test etmek,
Süveyş geçişinin operasyonel uygulanabilirliğini görmek
amacıyla hizmet gördü.
Ocean Alliance'ın diğer üyeleri — COSCO, OOCL ve Evergreen — henüz bölgeye dönüş sinyali vermedi.
Neden CMA CGM testleri başlattı?
Sektör analistlerine göre:
1) Transit maliyetleri ve Ümit Burnu rotası baskısı
Ümit Burnu dolaşımlarının maliyet ve süre yükü, özellikle boş dönüş bacaklarında (eastbound backhaul) çok daha belirgin hâle geldi.
2) AB donanma koridorları daha etkin
2025'in ikinci yarısında Avrupa Birliği ve bazı uluslararası güvenlik güçlerinin devriye kapasitesi arttı.
3) Ticaret ateşkesi ve Husi saldırılarına ara verilmesi
Husilerin saldırılara geçici ara verdiğini ilan etmesi bölgeyi tamamen güvenli kılmasa da bazı hatların test amaçlı kontrollü dönüşlerini mümkün hâle getirdi.
Riskler hâlen yüksek
Her ne kadar iki mega geminin Süveyş'e yönelmesi umut verici görünse de analistler, riskin önemli ölçüde sürdüğünü vurguladı:
Deniz sigortası primleri hâlâ çok yüksek,
Husi güçlerinin yeniden silahlanma sinyalleri mevcut,
Bab el-Mendeb'de donanma koridorları tam koruma sağlayamadı,
Tek bir olay, hatların yeniden Ümit Burnu rotasına dönmesine yol açabilir.
Bu nedenle sektör, geçişleri "keşif niteliğinde" değerlendirdi.
Asya–Avrupa ticaretine etkisi
Kızıldeniz rotası güvenli biçimde yeniden açılırsa:
Transit süreleri 10–14 gün kısalabilir,
Yakıt ve navlun maliyetleri düşebilir,
Avrupa aktarma limanlarındaki yük dengesi değişebilir,
Ümit Burnu kaynaklı küresel program bozulmaları azalabilir.
Ancak analistler, tam dönüşün bir anda kapasite yığılmalarına ve Avrupa limanlarında kongesyon artışına yol açabileceğini de belirtti.
Önemli Notlar
CMA CGM, iki büyük gemisini Süveyş/Kızıldeniz rotasında test amaçlı yönlendirdi.
Benjamin Franklin (17.859 TEU) ve Sorbonne (23.112 TEU) Akdeniz’e dönerek Süveyş’e ilerliyor.
Bu hareket iki yıl sonra ilk mega gemi geçişi anlamına geliyor.
Test seferlerinin nedeni: sigorta, güvenlik, donanma koridorları ve maliyet optimizasyonu.
Risk hâlen yüksek; bu bir deneme, tam dönüş değil.
Yazar: SedatOnat.com
