SupplyChainBrain'in haberine göre Almanya'daki federal düzenleyiciler, bazı satıcıların ürünlerinin görünürlüğünü sınırlandıran fiyatlandırma kontrolleri nedeniyle Amazon'u ülkenin rekabet yasalarını ihlal edebileceği konusunda uyardı. Almanya'nın Federal Cartel Office'inin (FCO; Bundeskartellamt) 2 Haziran'da yayımladığı ön değerlendirme, Amazon'un algoritmalarının fiyatları çok yüksek ya da "rekabetçi değil" olarak işaretlenen ürünlerin satıcılarını arama sonuçlarında geri ittiği ve onları reklamcılıktan dışladığı bulgusuna ulaştı. FCO, Amazon'un fiyatlandırma uygulamalarının şirketin kendi platformunda diğer pazaryeri perakendecileriyle doğrudan rekabet etmesi nedeniyle rekabet açısından temelden sorgulanabilir olduğunu öne sürdü. FCO Başkanı Andreas Mundt, "Amazon platformunda diğer pazaryeri perakendecileriyle doğrudan rekabet ettiğinden, rakiplerin fiyatlandırmasını etkilemesi — fiyat tavanı şeklinde bile olsa — rekabet açısından temelden sorgulanabilirdir" dedi. CNBC'ye açıklama yapan Amazon sözcüsü, şirketin FCO'nun bulgularına şiddetle itiraz ettiğini belirterek fiyatlandırma kontrollerini değiştirmek zorunda kalmanın "müşteriler ve satış ortakları için kötü" olacağını söyledi.
Bonn merkezli Bundeskartellamt (Federal Cartel Office; FCO), 2009'dan bu yana Başkan Andreas Mundt tarafından yönetilen Almanya'nın bağımsız rekabet otoritesi. Kurum; Big Tech, perakende, otomotiv ve finansal hizmetler dahil tüm sektörlerdeki tekel ve rekabet ihlallerini soruşturuyor. Seattle merkezli Amazon'u CEO Andy Jassy yönetiyor; Amazon Marketplace'te küresel olarak 9,7 milyon üçüncü taraf satıcı faaliyet gösteriyor ve pazaryeri satışlarının %62'si üçüncü taraf satıcılar tarafından gerçekleştiriliyor. Şirketin 2024 net satışları yaklaşık 638 milyar USD'ye ulaştı. Amazon Buy Box algoritmasında rekabetçi fiyatlandırma, Prime uygunluğu, satıcı performans skorları ve envanter durumu ana faktörler olarak belirlendi; satışların %82'si Buy Box'ı kazanan satıcı tarafından gerçekleştirildi. Ana satıcı arayüzleri Amazon Brand Registry, Amazon Vendor Central ve Amazon Seller Central. Amazon Advertising kapsamında Sponsored Products, Sponsored Brands ve Sponsored Display ana reklam ürünleri olup 2024 reklam geliri 56 milyar USD'ye ulaştı.
Amazon'un fiyatlandırma ve veri uygulamaları, AB ve ABD cephesinde uzun yıllardır mercek altında. Şirket 2022'de, kendi perakende işine bağımsız satıcılara kıyasla tercihli muamele tanıdığı iddialarını ele almak amacıyla AB ile uzlaşmaya vardı. Bir yıl sonra 17 eyalet, U.S. Federal Trade Commission (FTC; eski Başkan Lina Khan, mevcut Başkan Andrew Ferguson) ile birlikte fiyatları yasadışı şekilde şişirdiği gerekçesiyle Amazon'a dava açtı. EU Digital Markets Act (DMA) 2024'te yürürlüğe girdi ve Amazon'u Google, Apple, Meta, Microsoft, ByteDance (TikTok) ve Booking.com ile birlikte gatekeeper olarak belirledi; self-preferencing, veri portabilitesi ve uygulama mağazası kuralları ana yükümlülükler arasında yer alıyor. Paralel düzenleyiciler arasında UK Competition and Markets Authority (CMA), Autorité de la concurrence (Fransa) ve Autorità Garante della Concorrenza (AGCM, İtalya) sayılıyor.
Amazon'un öne çıkan düzenleyici davaları şöyle sıralanıyor: (1) 2022 AB Komisyonu Buy Box uzlaşması; (2) 2023 FTC v. Amazon antitröst davası (devam ediyor); (3) 2024 İtalyan rekabet otoritesinin verdiği 1,13 milyar EUR cezası; (4) 2024 UK CMA Marketplace soruşturması; (5) 2025 EU DMA uyum denetimi; (6) 2025 Hindistan CCI Flipkart-Amazon ortak soruşturması; (7) 2024 Meksika COFECE dijital pazaryeri çalışması; (8) 2024 Japonya JFTC tedarikçi sözleşme incelemesi; (9) 2024 Güney Kore KFTC uyum çalışması; (10) 2024 Brezilya CADE e-ticaret değerlendirmesi. Diğer önemli pazaryeri rekabet davaları arasında Apple App Store (EU DMA; Epic Games v. Apple), Google Play (Epic Games v. Google), Meta Marketplace ile parite klozları nedeniyle Booking.com ve Expedia yer alıyor. Bundeskartellamt'ın Amazon fiyat tavanı soruşturması, küresel ölçekte Big Tech pazaryeri kontrolü ve satıcı ekosistemini yeniden değerlendiren bir gelişme oldu; tedarik zinciri yöneticileri için pazaryeri çok kanallı strateji ana öncelik haline geldi.
Önemli Notlar:
1. Bundeskartellamt (Andreas Mundt), Amazon fiyat tavan algoritmasını ihlal olarak değerlendiriyor.
2. Amazon algoritmaları "çok yüksek" veya "rekabetçi değil" işaretlenen ürünleri arama ve reklamlardan düşürüyor.
3. Amazon bulgulara şiddetle karşı çıkıyor; değişikliklerin müşteri ve ortaklara zarar vereceğini söylüyor.
4. 2022 AB uzlaşması ve 2023 FTC davası tarihsel düzenleyici emsal oluşturuyor.
5. EU DMA, Amazon'u gatekeeper olarak belirliyor.
