Belçika Başbakan Yardımcısı Prevot TOBB'da: 'Gümrük Birliği'nin Yenilenmesinin Zamanı Geldi, 12 Milyar Euro Ticaret Hacmini İki Katına Çıkaralım, Belçika-Lüksemburg 1986 Yatırım Anlaşması da Güncellensin' (Made with Europe)
Belçika Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri, Avrupa İşleri ve Kalkınma İşbirliği Bakanı Maxime Prevot, TOBB İkiz Kuleler'de düzenlenen Belçika-Türkiye Ekonomi Forumu'nda Avrupa Birliği ile Türkiye arasındaki Gümrük Birliği'nin yenilenmesinin zamanının geldiğini belirtti. Foruma TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, Flanders Investment & Trade CEO'su Piet Demunter, Voka Limburg Ticaret ve Sanayi Odası CEO'su Johann J.L. Leten ve Millî Savunma Bakan Yardımcısı Musa Heybet katıldı. Prevot, "2026'daki iş yapma şeklimizi, 30 yıl önce hazırlanmış olan bir çerçeveyle yürütmemiz mümkün değil. Dünya, çok değişti. Tüm bu dönem içerisinde dünya, belki 12 defa değişti. Bu yüzden de biz, kesinlikle Gümrük Birliği'nin yenilenmesini savunuyoruz" ifadelerini kullandı. Prevot, Gümrük Birliği'nin "bu zamana kadar yalnızca sınai mallara odaklandığını, hizmetleri ve tarımı kapsamadığını" belirterek güncellemenin çok önemli olduğunu vurguladı. Belçika'da 270 bin kişilik, çok iyi entegre olmuş güçlü bir Türk camiasının bulunduğuna dikkat çeken Prevot, bazı Türk vatandaşlarının milletvekili ve vali olarak görev yaptıklarını da hatırlattı. İki ülke arasındaki ekonomik bağların derinliğini 1838'de imzalanan Belçika-Osmanlı ticaret anlaşmasına kadar uzandığını vurgulayan Prevot, bugünkü işbirliğinin bu tarihi temel üzerine kurulduğunu söyledi.
Belçika-Türkiye ticaret hacminin 2025 yılında yaklaşık 12 milyar euroya ulaştığını paylaşan Prevot, bu rakamın iki katına çıkarılmasının hedef olması gerektiğini söyledi; bunu "iddialı ancak ulaşılabilir ve başarılabilir bir hedef" olarak nitelendirdi. Prevot ayrıca 1986'da imzalanan Belçika-Lüksemburg-Türkiye yatırımcı anlaşmasının güncellenmesi gerektiğini, "40 sene önce imzalanan bu anlaşmanın güncellenmesi için siyasi bir mesaj verildiği"ni belirtti. Avrupa'nın "Made in Europe" yaklaşımına karşılık Belçika hükümetinin "Made with Europe" yaklaşımını savunduğunu ifade eden Prevot, "Bu şekilde sürecin kapsayıcı ve kazan-kazan şeklinde olmasını istiyoruz. Bunun içerisinde aynı zamanda Türkiye'nin de içinde olduğu ülkelerle daha yakın işbirliğinin de bulunmasını istiyoruz" dedi. Türkiye ziyaretinin "yurt dışından Türkiye'ye gelmiş en büyük ekonomik misyon" olarak nitelendirildiğini söyleyen Prevot, Cumhurbaşkanı Erdoğan, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve bakanlarla görüştüğünü; Ankara'da bulunmalarının nedeninin "Türkiye'nin siyasi kalbinin başkentte atması" olduğunu açıkladı. İstanbul'daki ekonomik faaliyetlerin Türkiye GSYH'sinin %30'una karşılık geldiğini ancak ekonomik hayatın %70'inin Anadolu'da yer aldığını işaret eden Prevot, "Belçika, tüm ülkenin ortağı olmak istiyor; gelecekteki Türkiye yalnızca İstanbul Boğazı'nda değil, Adalar Denizi'nde, Anadolu'da, Karadeniz'de ve Güneydoğu'da inşa ediliyor" dedi.
Tedarik zinciri perspektifinden bu açıklama dört eksende kritik. Birincisi, "hizmetler ve tarımı kapsamayan" 1995 Gümrük Birliği'nin yenilenmesi talebinin bir AB üye devleti dışişleri bakanı tarafından TOBB platformunda yüksek sesle dile getirilmesi, AB Komisyonu içinde 2023'ten beri "diyalog ama yenileme yok" tutumunu zorlayan ilk açık üye devlet desteği niteliğinde — Erdoğan-Mathilde Vahdettin Köşkü görüşmesinin (11 Mayıs) operasyonel takip eden hamlesi olarak işliyor. İkincisi, 12 milyar euro Belçika-Türkiye ticaret hacminin 24 milyar euroya çıkarılması hedefi, Anvers ve Zeebrugge limanlarının İstanbul-Mersin-Tekirdağ Ro-Ro/konteyner hatlarındaki rolünün derinleştirilmesi anlamına geliyor — CMA CGM, MSC, ZIM, ARKAS kombine hatlarında Türk ihracatçısı için yeni transit kapasitesi açılışı bekleniyor. Üçüncüsü, 1986 Belçika-Lüksemburg-Türkiye yatırım anlaşması (BIT)'nin güncellenmesi, ISDS mekanizması, doğrudan yatırım koruması, kâr transferi hatları üzerinde 40 yıllık değer ölçüsü güncellemesi getirecek; Lüksemburg finansal merkezi üzerinden Türk şirketlerine yapılandırılmış kredi/sukuk/proje finansmanı için yeni hareket alanı açar. Dördüncüsü, "Made with Europe" sloganı, AB sanayi politikasında son 24 ayda baskın olan "AB içine kapanma" akımına Belçika tarafından sunulmuş bir dışa açık kıvılcım — Türkiye perspektifinden bu, Critical Raw Materials Act (CRMA), Net-Zero Industry Act (NZIA), CBAM 2026, Battery Regulation uygulamalarında "3. ülke ortak" statüsünün operasyonel kanal bulma fırsatı; ETI Maden, EUAS, BOTAŞ, ASELSAN-NETAŞ gibi kamu/özel oyuncular için somut açılım kapısı.
Önemli Notlar:
1. Belçika Başbakan Yardımcısı Maxime Prevot, TOBB İkiz Kuleler'deki Belçika-Türkiye Ekonomi Forumu'nda Gümrük Birliği'nin yenilenmesinin zamanının geldiğini söyledi.
2. Prevot, 30 yıl önce hazırlanmış GB çerçevesinin yalnızca sınai mallara odaklandığını, hizmetler ve tarımı kapsamadığını belirterek güncellemenin gerekliliğini vurguladı.
3. Belçika-Türkiye ticaret hacmi 2025'te 12 milyar euroya ulaştı; hedef bu rakamın iki katına çıkarılması.
4. 1986'da imzalanan Belçika-Lüksemburg-Türkiye yatırım anlaşmasının güncellenmesi için siyasi mesaj verildi.
5. Belçika "Made in Europe" yerine "Made with Europe" yaklaşımını savunuyor — Türkiye'nin de içinde olduğu kapsayıcı işbirliği.
6. Foruma TOBB Başkanı Hisarcıklıoğlu, Flanders Investment & Trade CEO Piet Demunter, Voka Limburg CEO Johann J.L. Leten ve MSB Bakan Yardımcısı Musa Heybet katıldı; Türk camiası Belçika'da 270 bin kişi.
7. Tedarik zinciri etkisi: AB üye devleti GB yenileme desteği ilk açık ses + Anvers/Zeebrugge → İstanbul/Mersin/Tekirdağ Ro-Ro/konteyner derinleşme (CMA CGM/MSC/ZIM/ARKAS) + 1986 BIT güncelleme Lüksemburg finansal merkezi üzerinden Türk şirketlerine yeni kanal + "Made with Europe" CRMA/NZIA/CBAM 2026/Battery Regulation 3. ülke ortak statüsü.
