China Cosco Shipping Corp., Panama'nın Balboa limanındaki servislerini askıya aldı. Yerel medyaya göre adım; Hong Kong merkezli CK Hutchison Holdings Ltd.'den limanın zorla devralınmasının ardından Beijing'in Panama'ya "ağır bedel" ödetceğini ilan etmesinin hemen akabinde geldi. Karar; Asia-U.S. East Coast rotasında OCEAN Alliance ve Cosco-OOCL servislerinin liman uğrak sıralamasını doğrudan etkilerken alternatif aktarma noktalarını da gündeme taşıdı. Caribbean'daki Manzanillo (MIT), Cartagena ve Kingston hub'ları geçici akış kayması için ön plana çıktı.
Devlete ait dev armatör, tüm geliş ve gidişleri durdurma kararını 10 Mart tarihli müşteri notuyla açıkladı. La Prensa'ya göre onaylı tüm rezervasyonlar iptal edildi; limana zaten ulaşmış kargo ise normal süreçten geçirilmeye devam etti. Çin, daha önce armatörlerine önemli ek maliyet doğurmuyorsa Panama dışındaki limanları değerlendirmelerini söylemişti. Bloomberg News'ün Şubat haberiyle duyurulduğu üzere Beijing, devlet şirketlerine Panama'da yeni proje müzakerelerini askıya alma talimatı da verdi. Bu rota değişikliği, 14.000 TEU ve üzeri VLCS bazlı servislerin liman rotasyon şemasını ve transshipment hub tercihini doğrudan sarstı.
Balboa, Panama Kanalı üzerindeki iki stratejik terminalden biri ve ABD-Çin rekabetinin Latin Amerika'da odaklandığı bir kavşak haline geldi. Panama yüksek mahkemesi, Başkan Donald Trump'ın baskısıyla Ocak'ta CK Hutchison'ın iki tesisi işletme imtiyazını iptal etti; Şubat'ta da zorla devralma gerçekleşti. Söz konusu tesisler; milyarder Li Ka-shing'in kurduğu CK Hutchison'ın BlackRock Inc. destekli bir konsorsiyuma 19 milyar doların üzerinde nakit karşılığında satmayı planladığı 43 limanlık küresel portföyün parçası. Bu kayıp terminal işletmecisi pazarında ölçek ekonomisini yeniden dağıtırken PSA, DP World ve HHLA gibi rakiplerin stratejik konumunu güçlendirdi.
ABD yatırım firmasının sürece dahil olması; geçen Mart'ta ilk kez duyurulan anlaşmayı soruşturmayla tehdit eden Çin'i öfkelendirdi. CK Hutchison, geçen yıl Beijing'in onayını alabilmek için Cosco'yu alıcı grubuna katılmaya davet etmişti. Müzakereler son aylarda ilerleme kaydedemedi; taraflar çözüm umudunu Trump ile Çin lideri Xi Jinping arasındaki yaklaşan görüşmeye bağladı. Panama Kanalı üzerindeki kontrol mücadelesi, Asia-East Coast U.S., Güney Amerika ve Karayip akışlarının jeopolitik kırılganlığını açıkça ortaya koydu. Cosco'nun hamlesiyse küresel taşıyıcıların liman portföyüne erişiminin siyasi baskı altında nasıl daralabileceğini gösteren somut bir vaka oldu.
Önemli Notlar:
1. Cosco, Balboa liman servislerini 10 Mart itibarıyla durdurdu.
2. Onaylı tüm rezervasyonlar iptal edildi; limana ulaşmış kargo normal işlem gördü.
3. Panama, CK Hutchison'dan iki terminali Şubat'ta zorla devraldı.
4. BlackRock'ın yer aldığı 19 milyar dolarlık 43 liman anlaşması tıkandı.
5. Çözüm umudu Trump-Xi görüşmesine bağlandı.
Geri bildirimleriniz olursa bizleri mutlu edersiniz.
