Çevre ve işçi sağlığı tartışmalarıyla yıllardır gündemde olan Aliağa Gemi Söküm Tesisi için yeniden Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreci başlatıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na sunulan yeni raporda, tesisin kullanım alanının genişletileceği ve kıyı kenar çizgisinin deniz tarafındaki bölümün büyütüleceği belirtildi. Gemi Geri Dönüşüm Sanayicileri Derneği, proje için 95,7 milyon TL yatırım öngörüyor.
İzmir Aliağa'da faaliyet gösteren tesis, daha önce de benzer bir genişleme talebiyle gündeme gelmişti ancak bölgedeki imar planlarında revizyon beklentisi nedeniyle süreç askıya alınmıştı. Bakanlığın geçtiğimiz günlerde yeni imar planlarını askıya çıkarmasının ardından dernek, alanı büyütmek için yeniden başvuruda bulundu. Şirket, derneğe üye tesislerde son 10 yılda 1.004 adet geminin söküldüğünü kayıtlara geçirdi.
Tesisin çevre ve sağlık standartları açısından tartışmalı geçmişi bulunuyor. Daha önce 17 sivil toplum kuruluşu, Avrupa Komisyonu'na açık mektup göndererek tesisin AB sertifikalarının iptal edilmesini talep etmişti. Sertifika iptali çağrısı, çevre mevzuatına aykırılık ve işçi sağlığı ile güvenliği standartlarına uyumsuzluk gerekçeleriyle yapılmıştı. Ege Üniversitesi'nin önceki yıllarda hazırladığı raporda, Aliağa ve çevresindeki bitki örneklerinde yüksek ağır metal konsantrasyonları tespit edilmişti.
Emek Partisi milletvekilleri İskender Bayhan ve Sevda Karaca öncülüğünde 22 milletvekilinin imzasıyla Meclis'e araştırma önergesi sunuldu. Önergede, Aliağa Gemi Söküm Tesisi'ndeki işçi ölümleri ve çevre tahribatlarının kapsamlı bir şekilde incelenmesi talep edildi. Parti, işçi sağlığını ve çevreyi göz ardı eden uygulamaların sorgulanmasını ve sorumluların cezalandırılmasını istedi.
ÇED sürecinin tamamlanmasıyla birlikte tesisin genişleme projesi için nihai kararın Bakanlık tarafından verileceği öngörülüyor. Yerel topluluklar ve çevre örgütleri, sürecin şeffaf bir şekilde yürütülmesini ve halk katılımının sağlanmasını bekliyor. Aliağa'daki gemi geri dönüşüm sektörü, Türkiye'nin bu alandaki önemli merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor ancak çevresel ve sosyal boyutları nedeniyle denetim altında tutuluyor.
Önemli Notlar:
1. Aliağa Gemi Söküm Tesisi için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na yeni ÇED raporu sunuldu.
2. Proje kapsamında tesisin kullanım alanı genişletilecek ve 95,7 milyon TL yatırım yapılacak.
3. Son 10 yılda derneğe üye tesislerde toplam 1.004 adet gemi söküldü.
4. 17 sivil toplum kuruluşu, çevre ve işçi sağlığı standartlarına uyumsuzluk nedeniyle AB sertifikalarının iptalini talep etmişti.
5. 22 milletvekili Meclis'e araştırma önergesi sunarak işçi ölümleri ve çevre tahribatının incelenmesini istedi.
[126760]