Çin Dışişleri Bakanlığı, ABD'nin İran'ın askeri operasyonlarına destek sağladıkları gerekçesiyle aralarında üç uydu görüntüleme şirketinin de bulunduğu Çinli firmalara yönelik 8 Mayıs tarihli yaptırım kararına 11 Mayıs günü sert tepki gösterdi. Sözcü Guo Jiakun, Pekin'de düzenlenen olağan basın toplantısında ABD'nin tek taraflı kararını "uluslararası hukukta dayanağı bulunmayan" bir adım olarak nitelendirdi.
Guo, Çin'in Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) yetkilendirmediği tek taraflı yaptırımlara karşı olduğunu vurgulayarak, listeye alınan Çinli şirketlerin meşru hak ve çıkarlarını koruyacaklarını belirtti. Sözcü, "Acil öncelik, her ne şekilde olursa olsun yeniden çatışmaya dönülmesini önlemek olmalı, başka ülkelere çamur atmak için durumu istismar etmek değil" diyerek Washington'a çağrıda bulundu.
ABD Hazine Bakanlığı 8 Mayıs'ta, İran'ın silah tedarik süreçlerine aracılık ettikleri ve silah sistemlerine destek sağladıkları iddiasıyla aralarında Çin merkezli Yushita Shanghai ve Hitex Insulation ile Hong Kong merkezli Hesin Industry ve Mustad Limited'in de yer aldığı beş şirketi yaptırım listesine eklemişti. Yaptırım kararı, OFAC'ın İran'ın silah edinim zincirine yönelik aylardır sürdürdüğü baskının son halkasını oluşturdu.
ABD Dışişleri Bakanlığı ise aynı gün, İran'ın ABD'nin Orta Doğu güçlerine yönelik saldırılarında kullanılmak üzere uydu görüntüsü sağladıkları iddiasıyla Chang Guang Satellite Technology, The Earth Eye ve MizarVision da dahil dört Çinli şirkete yaptırım uygulanacağını duyurmuştu. Chang Guang, dünyanın en büyük ticari uzaktan algılama uydu filosu olan Jilin-1 takımyıldızını işletiyor ve son yıllarda Pentagon raporlarında hassas hedeflere yönelik görüntü sağladığı iddiasıyla mercek altında.
Çin'in karşı duruşu, ABD-İran savaşının başlamasından bu yana Washington'ın tedarik zinciri yaptırımlarını giderek daha geniş bir Çin halkasına genişlettiği dönemde geldi. Önceki haftalarda Hazine, İran ham petrolünü Çin sahillerine taşıyan Qingdao Haiye Oil Terminal'i ve gölge filo operatörlerini hedef almıştı. Yeni paketle birlikte yaptırım perimetresi enerji ithalatından hassas teknoloji ve silah bileşeni tedarikine kayarken, Çinli uyum yöneticilerinin ABD finans sistemiyle bağlantılı her ihracat akışını ikinci kez kontrol etmesi bekleniyor.
Önemli Notlar:
1. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun, ABD'nin 8 Mayıs tarihli Çinli şirket yaptırımlarını 'BMGK yetkilendirmesi olmayan tek taraflı karar' olarak reddetti.
2. ABD Hazine Bakanlığı İran silah tedarikine aracılık ettiği iddia edilen Yushita Shanghai, Hitex Insulation, Hesin Industry ve Mustad Limited gibi beş firmayı yaptırım listesine aldı.
3. ABD Dışişleri Bakanlığı, İran'a hedef tespit için uydu görüntüsü sağladığı öne sürülen Chang Guang Satellite Technology, The Earth Eye ve MizarVision dahil dört Çinli şirkete ayrıca yaptırım açıkladı.
4. Chang Guang'ın işlettiği Jilin-1 takımyıldızı, dünyanın en büyük ticari uzaktan algılama uydu filosu olarak Pentagon raporlarında hassas hedef gözetlemesi nedeniyle mercek altında.
5. Yeni paket, ABD'nin yaptırım perimetresini enerji ithalatından hassas teknoloji ve silah bileşeni tedarikine kaydırarak Çinli uyum yöneticilerini her ihracat akışı için ek kontrol yapmaya zorluyor.
[3777297]
