Maersk doğruladı: Alliance Fairfax 'Project Freedom' kapsamında Hürmüz Boğazı'ndan ABD askeri eskortuyla çıktı
A.P. Moller-Maersk, 4 Mayıs Pazartesi günü Hürmüz Boğazı'ndan ABD eskortuyla geçtiği bildirilen iki Amerikan bayraklı gemiden birinin, iştiraki Maersk Line Limited (MLL) bünyesindeki Farrell Lines tarafından işletilen ABD bayraklı ro-ro gemisi Alliance Fairfax olduğunu doğruladı. Gemi Basra Körfezi'nden "ABD askeri koruması altında" güvenli şekilde çıkış yaptı; mürettebatın güvende olduğu ve transitin olaysız tamamlandığı belirtildi.
MLL, gCaptain'e gönderdiği açıklamada, ABD ordusu tarafından geminin koruma altında çıkış yapması teklifinin kendilerine iletildiğini, kapsamlı bir güvenlik planının ABD ordusuyla birlikte geliştirilip koordine edilmesinin ardından şirketin kara ve gemi liderliğinin transit onayını verdiğini açıkladı. Gemi sonrasında ABD askeri varlıkları eşliğinde Basra Körfezi'nden ayrıldı. Maersk, geminin şubat sonunda İran-ABD çatışması'nın patlak vermesinden bu yana Körfez'de fiilen mahsur kaldığını hatırlattı.
Doğrulama, ABD CENTCOM'un daha önce "Project Freedom" çerçevesinde iki Amerikan bayraklı ticari geminin boğazdan geçtiğine ilişkin açıklamasıyla örtüşüyor. İkinci geminin kimliği henüz açıklanmadı. Alliance Fairfax, çatışma başladığında Basra Körfezi'nde bulunduğu bilinen 5 ABD bayraklı geminin arasındaydı; bu gemilerin tamamı, kriz dönemlerinde askeri lojistik için ticari donanımlı filo bulundurmayı amaçlayan Maritime Security Program (MSP) veya Tanker Security Program (TSP) kapsamında. Maersk, operasyonun sonrasında geminin normal ticari hizmetine dönmeyi hedeflediğini belirtti.
BIMCO Güvenlik ve Emniyet Direktörü Jakob Larsen, sektörün geneli için Project Freedom'a ilişkin resmi rehberin hâlâ paylaşılmadığını, operasyonun izole eskort transitlerinin ötesinde nasıl işleyeceğinin belirsiz olduğunu vurguladı. Larsen, İran'ın koordinasyonsuz transitlere yönelik tehditleri sürdüğü sürece riskin değişmediğini, çatışmanın yeniden alevlenebileceğini ve bu girişimin sınırlı sayıda mahsur gemiyi tahliye etmenin ötesine geçmeyebileceğini söyledi. Donald Trump Pazar günü duyurduğu girişimi, gıda ve temel ikmali tükenen "tarafsız ve masum" gemilere yönelik insani bir misyon olarak çerçevelemişti.
Boğazda risk tablosu eskort başarılarına rağmen değişmedi: Aynı gün Güney Kore tarafından işletilen Panama bayraklı kuru yük gemisi HMM Namu'da makine dairesinde patlama ve yangın bildirildi; can kaybı olmadı, olayın bir saldırıdan kaynaklanıp kaynaklanmadığı soruşturuluyor. Olay, başarılı ABD transitlerine rağmen ticari trafiğin geniş çaplı dönüşü için boğazdaki koşulların hâlâ tehlikeli olduğu yönündeki sektör endişelerini güçlendirir nitelikte. Alliance Fairfax'ın çıkışı, Project Freedom çerçevesinde tek tek vakaların yönetilebilir olduğunu gösterirken; konteyner, tanker ve LNG taşımacılığında geniş ölçekli geçiş için Tahran'la asgari bir koordinasyon zorunluluğunu da ortaya koyuyor.
Önemli Notlar:
1. Maersk Line Limited iştiraki Farrell Lines'in işlettiği ABD bayraklı ro-ro gemisi Alliance Fairfax, 4 Mayıs'ta Hürmüz Boğazı'ndan ABD askeri eskortuyla çıktı.
2. Geçiş Project Freedom çerçevesinde gerçekleşti; CENTCOM'un duyurduğu iki Amerikan bayraklı transitten birini oluşturuyor, ikinci geminin kimliği henüz paylaşılmadı.
3. Alliance Fairfax, Şubat sonundaki ABD-İran çatışmasından bu yana Basra Körfezi'nde mahsur kalan 5 ABD bayraklı (MSP/TSP kapsamlı) gemiden biriydi.
4. BIMCO, koordinasyonsuz transitlerin yeni çatışmaları tetikleyebileceğini ve Project Freedom'ın geniş ticari trafik için yeterli olmayabileceğini vurguladı.
5. Aynı gün Panama bayraklı HMM Namu'da makine dairesinde patlama ve yangın bildirilmesi, boğazdaki ticari trafik için risklerin değişmediğini gösterdi.