Tesla'nın China fabrikasındaki sevkiyatlar Ekim ayında da geriledi; bu durum Elon Musk liderliğindeki otomobil üreticisinin küresel satışlar açısından zorlu bir nihai çeyrekle karşı karşıya kaldığı beklentisini güçlendirdi. Şirket, Ekim ayında Shanghai tesisinden 61.497 araç sevk etti; China'nın Passenger Car Association (CPCA) ön verilerine göre bu rakam bir yıl öncesine kıyasla yaklaşık %10 düşüşe işaret etti. Tesisten yapılan toptan satışlar, bu yılın 10 ayının sekizinde düştü. Tesla'nın rekor bir araç teslimat çeyreğinin ardından küresel ölçekte de momentumunu yitirdiği görüldü. China rakamları, çeşitli European ülkelerinde benzer düşüş eğiliminin raporlandığı dönemin ardından geldi. Tesla Inc., Austin, Texas merkezli (önceki merkezi Palo Alto California) bir şirket olup 2003 yılında Martin Eberhard ve Marc Tarpenning tarafından kuruldu; Elon Musk 2004'te şirkete yatırım yaptı ve sonrasında CEO görevini üstlendi. Gigafactory Shanghai 2019'da açıldı ve yıllık 950.000+ araç kapasitesiyle Tesla'nın küresel ölçekte en yüksek hacimli üretim tesisi konumuna yükseldi. Fotoğrafı Colma California'daki bir Tesla mağazasında Bloomberg adına David Paul Morris çekti.
Tesla'nın Çin'deki satış baskısı, yerel EV rekabetindeki yoğunlaşmanın doğrudan sonucu. Shenzhen merkezli BYD (Build Your Dreams), 2024 yılında 4,27 milyon araç (BEV+PHEV) satışıyla küresel ölçekteki en büyük EV üreticisi konumuna ulaştı. Xiaomi, Lei Jun liderliğinde SU7 sedan ve YU7 SUV modelleriyle pazara girdi ve aylık 30.000+ teslimata ulaştı. Nio, Li Auto, Xpeng (XPENG), Zeekr (Geely), Leapmotor (Stellantis), Avatr, IM Motors, Aito (Huawei+Seres), Luxeed (Huawei), Stelato (Huawei+BAIC), Maextro (Huawei+JAC), Onvo (Nio) ve Firefly (Nio) China'nın başlıca EV oyuncularını oluşturdu. Tesla Model Y ve Model 3 uzun süre China'da en çok satan EV'ler arasında yer aldı; ancak yerel rekabet hızla pazar payı kazandı. FSD (Full Self-Driving), China'da 2025 yılında Baidu harita verisi entegrasyonuyla kısıtlı sürüm olarak kullanıma sunuldu.
Tesla'nın küresel üretim ağı; Fremont California, Austin Texas (Gigafactory Texas), Reno Nevada (Gigafactory Nevada; pil ve drivetrain), Buffalo New York (Gigafactory New York; solar), Berlin-Brandenburg Germany (Gigafactory Berlin) ve Shanghai China (Gigafactory Shanghai) olmak üzere başlıca üretim tesislerinden oluştu. Gigafactory Mexico (Monterrey Nuevo León) 2023'te duyuruldu; ancak Trump 2.0 tarifeleri nedeniyle ertelendi. Cybertruck, Model S, Model X, Model 3, Model Y, Roadster (gecikmeli), Semi, Robotaxi/Cybercab (2026 lansmanı) ve Robovan şirketin başlıca ürün hattını oluşturdu. Optimus insansı robotu 2024 yılındaki Tesla AI Day ve We Robot etkinliklerinde tanıtıldı; V3 prototipleri ise 2025'te üretildi. Pil teknolojileri tarafında 4680 hücre, 2170 hücre ve LFP (Lithium Iron Phosphate; CATL tedarikli Standard Range) öne çıktı. Panasonic, LG Energy Solution, CATL ve BYD, Tesla'nın başlıca hücre tedarikçileri arasında yer aldı.
Küresel EV pazarı, 2025 yılında yaklaşık 22 milyon araç satışına ulaştı ve küresel araç satışlarının %25'inden fazlasını oluşturdu. BEV (Battery Electric Vehicle), PHEV (Plug-in Hybrid Electric Vehicle), HEV (Hybrid Electric Vehicle), EREV (Extended Range Electric Vehicle) ve FCEV (Fuel Cell Electric Vehicle) başlıca elektrikli araç kategorilerini oluşturdu. China, %50'nin üzerindeki NEV (New Energy Vehicle) penetrasyonuyla EV alanında dünya lideri konumuna yükseldi. Europe'da EV teşviklerinin geri çekilmesi birçok ülkede pazar ivmesini yavaşlattı. U.S. tarafında Trump 2.0, IRA kapsamındaki 30D EV vergi kredilerini önemli ölçüde kısıtladı. Norway, %95'in üzerindeki oranla küresel ölçekte en yüksek EV penetrasyonuna ulaştı. EV şarj altyapısında NACS (North American Charging Standard; Ford, GM, Hyundai, Honda ve Nissan tarafından benimsenen Tesla standardı), CCS (Combined Charging System), CHAdeMO (Japan; kullanımı azalıyor) ve GB/T (China) başlıca standartları oluşturdu. Supercharger ağı sayesinde Tesla, 65.000+ stall ile küresel ölçekteki en büyük şarj ağına sahip şirket konumuna ulaştı. Sonuç olarak Tesla'nın China üretimindeki düşüş; başta BYD ve Xiaomi olmak üzere yerel rakiplerin Tesla'nın küresel pazar payı üzerinde oluşturduğu yapısal baskının net bir göstergesi olarak öne çıktı.
Önemli Notlar:
1. Tesla Shanghai, Ekim'de 61.497 araç sevk etti — yıllık bazda -%10.
2. Sevkiyatlar 10 ayın sekizinde geriledi.
3. Elon Musk, küresel satışlarda zorlu bir dördüncü çeyrekle karşı karşıya.
4. Avrupa'da da paralel bir düşüş eğilimi gözlemlendi.
5. BYD, Xiaomi ve diğer Çinli oyuncular pazar payı kazanıyor.
