Çin, Güneydoğu Asya ile olan deniz ticaretinde operasyonel verimliliği artırmaya yönelik yeni bir adım atıyor. Maritime Safety Administration (MSA) tarafından 12 Aralık’ta yapılan açıklamaya göre, ülkenin ilk ASEAN konteyner hattı, ulusal “on-time, cost-reduction” shipping programme kapsamında faaliyete alındı. Yeni servis, Port of Ningbo-Zhoushan ile Ho Chi Minh City arasında doğrudan bağlantı kurarak Doğu Çin – Güneydoğu Asya koridorunda zamanlama disiplini ve maliyet kontrolünü güçlendirmeyi hedefliyor.
Yeni hattın temel amacı, deniz taşımacılığında kronikleşen gecikmeler, liman bekleme süreleri ve program sapmaları gibi sorunları azaltıyor. Bu kapsamda hat üzerinde daha hassas gemi planlaması, port-call coordination’ın sıkılaştırılması ve liman işletmeleri ile taşıyıcılar arasındaki iş birliğinin genişletilmesi uygulanıyor. MSA açıklamasına göre bu yaklaşım, yük sahiplerine daha dakik, güvenilir ve ekonomik deniz taşımacılığı hizmetleri sunulmasını mümkün kılıyor.
Ningbo-Zhoushan’da Uzun Süreli Reform Süreci
Ningbo-Zhoushan, dar su yolları, yoğun trafik ve karmaşık manevra koşulları nedeniyle Çin’in en zorlu liman sahalarından biri olarak biliniyor. Ancak liman, 2019 yılından bu yana kapsamlı traffic-management reforms uyguluyor. Bu reformlar, yeni ASEAN hattının operasyonel temelini oluşturuyor.
Uygulanan önlemler arasında özellikle:
Core port zone için kurulan entegre vessel traffic system,
Liman operasyonlarını düzenleyen ve bir gün önceden yayımlanan birleşik “ship timetable”
öne çıkıyor. Bu uygulamalar sayesinde ana kanal üzerindeki on-time rate yaklaşık %98 seviyesine ulaştı. Aynı zamanda gemilerin limana giriş ve çıkış verimliliği yaklaşık %35 oranında iyileştirildi. Yetkililer, bu kazanımların Ningbo–Ho Chi Minh City hattında zamanlama kontrolünü mümkün kıldığını belirtiyor.
Ulusal Programın ASEAN Ayağı
Ningbo–Ho Chi Minh City servisi, yalnızca ikili bir hat olarak değil; Zhejiang kaynaklı daha geniş bir lojistik reform programının parçası olarak konumlanıyor. On-time, cost-reduction programme, Aralık 2025 itibarıyla ülke genelinde:
12 büyük kıyı limanına,
22 denizcilik şirketine
genişletildi.
Zhejiang denizcilik otoritelerine göre, bu program Ningbo-Zhoushan özelinde bugüne kadar:
25.000 saatin üzerinde kümülatif bekleme süresini azalttı,
taşıyıcılara 867 milyon yuan (yaklaşık 120 milyon USD) seviyesinde operasyonel maliyet tasarrufu sağladı.
Bu tasarruflar; yakıt tüketimi, gemi işletme maliyetleri ve charter-hire giderlerindeki düşüşten kaynaklanıyor.
Yakıt ve Emisyon Etkisi
Programın çevresel etkileri de dikkat çekici düzeyde. Zhejiang MSA tarafından yayımlanan ve Aralık 2023 – 2024 sonu arasını kapsayan pilot veriler, yedi Çin limanında uygulanan 22 farklı rotanın sonuçlarını ortaya koyuyor. Bu dönemde:
454 gemi çağrısı gerçekleştirildi,
yaklaşık 19.000 ton yakıt tasarrufu sağlandı,
yaklaşık 60.000 ton emisyon azaltımı elde edildi.
Bu veriler, programın yalnızca maliyet düşürücü değil, aynı zamanda decarbonisation hedeflerine katkı sağlayan bir model sunduğunu gösteriyor.
ASEAN Ticareti Açısından Önemi
Ho Chi Minh City, Vietnam’ın en önemli üretim ve ihracat merkezlerinden biri konumunda. Ningbo-Zhoushan ile kurulan bu yeni hat, Çin–Vietnam ticaretinde:
daha öngörülebilir transit süreleri,
daha düşük lojistik maliyetleri,
tedarik zinciri planlamasında daha yüksek güvenilirlik
sunuyor. Özellikle China+1, nearshoring ve bölgesel tedarik zinciri çeşitlendirme eğilimlerinin güçlendiği bir dönemde, zamanlama garantisi sunan hatlar yük sahipleri açısından stratejik değer taşıyor.
Genel Değerlendirme
Çin’in Ningbo–Ho Chi Minh City hattı ile başlattığı ilk ASEAN “on-time, cost-reduction” servisi, deniz taşımacılığında operasyonel disiplin ve kamu–özel koordinasyonuna dayalı yeni bir modelin uygulamaya geçtiğini gösteriyor. Liman yönetimi, taşıyıcılar ve denizcilik otoriteleri arasındaki entegrasyon; gecikmeleri azaltırken maliyet ve emisyonları da aşağı çekiyor. Bu yaklaşımın ASEAN genelinde yeni hatlara yayılması, Doğu Asya–Güneydoğu Asya deniz ticaretinin yapısını orta vadede yeniden şekillendirebilir.
Önemli Notlar:
Çin, ilk ASEAN “on-time, cost-reduction” konteyner hattını başlattı.
Hat: Ningbo-Zhoushan – Ho Chi Minh City.
Ningbo-Zhoushan’da %98 zamanında geçiş oranı sağlanıyor.
Liman giriş–çıkış verimliliği %35 arttı.
Program, 12 liman ve 22 taşıyıcıyı kapsayacak şekilde genişletildi.
Pilot uygulamalar 120 milyon USD maliyet tasarrufu ve 60.000 ton emisyon azaltımı sağladı.
Yazar: SedatOnat.com
