ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, Çin'in Hürmüz Boğazı'nın hiçbir kısıtlama, askeri kontrol veya geçiş ücreti olmadan yeniden açılmasını istediğini Bloomberg News'e verdiği canlı röportajda açıkladı. Greer, Başkan Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping arasında gerçekleşen Pekin zirvesine katılmış ve bu görüşmelerde Çin yetkililerinin boğazın serbest geçişine büyük önem verdiğini vurguladı. Aynı zamanda, Washington'ın Pekin'in İran'a maddi desteği sınırlandırmak için adımlar atacağına güvendiğini belirtti.
Greer, "Çin için Hürmüz Boğazı'nın açık olması, geçiş ücreti alınmaması ve askeri kontrole tabi olmaması gerçekten önemli ve bu durum toplantıda açıkça ortaya çıktı" dedi. İran savaşı nedeniyle boğaz büyük ölçüde kendi gemileri dışında tüm gemilere kapatılmış durumda ve bu durum küresel enerji tedarikinde tarihin en büyük kesintisine yol açmış bulunuyor. Normal şartlarda dünya petrol ve LNG tedarikinin yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçiyor.
Trump yönetimi, İran krizi nedeniyle düşen onay oranlarını Kasım'daki ara seçimler öncesinde telafi etmek amacıyla Çin'in desteğini kazanmaya çalışıyor. Çin, İran'ın en yakın müttefiki ve İran petrolünün ana alıcısı konumunda bulunuyor. Greer, "Çin'in İran'la ilişkileri konusunda görüşümüz, Çinlilerin çok pragmatik davrandıkları ve bu konuda yanlış tarafta olmak istemedikleri yönünde. O bölgede barışı görmek istiyorlar. Başkan Trump da o bölgede barışı görmek istiyor. Dolayısıyla, İran'a herhangi bir maddi desteği sınırlandırmak için ellerinden geleni yapacaklarına dair büyük bir güvenimiz var" ifadelerini kullandı.
Çin Dışişleri Bakanlığı, İran görüşmelerine ilişkin yaptığı açıklamada gerginliğin azaltılmasında sürekli ve istikrarlı bir ivme çağrısında bulundu. Bakanlık, "Olmaması gereken bu savaşın devam etmesine gerek yok ve daha erken bir çözüm bulmak hem ABD hem İran, hatta tüm dünya için faydalıdır" dedi. Açıklamada Hürmüz Boğazı özellikle belirtilmese de, deniz yollarının mümkün olan en kısa sürede yeniden açılması gerektiği vurgulandı. Pekin, çatışmaların sona ermesi ve boğazın açık kalması için sürekli çağrıda bulunuyor.
Son günlerde Hürmüz Boğazı'ndan yaptırıma tabi olmayan petrol taşıyan süpertankerlerin sayısında artış gözleniyor. Bu durum, tarihin en büyük arz kesintisine maruz kalan petrol piyasasına sınırlı bir rahatlama sağlıyor. Ancak Birleşik Arap Emirlikleri yakınlarında bir ticari geminin el konulması ve boğaz çevresindeki yeni saldırılar, uzayan çıkmazın maliyetlerini hatırlatmaya devam ediyor.
Önemli Notlar:
1. Çin, Hürmüz Boğazı'nın askeri kontrol ve geçiş ücreti olmadan açılmasını istiyor.
2. ABD Ticaret Temsilcisi Greer, Çin'in İran'a maddi desteği sınırlandıracağına güveniyor.
3. İran savaşı nedeniyle boğaz kapalı ve bu durum tarihin en büyük enerji tedarik kesintisine yol açtı.
4. Normal şartlarda dünya petrol ve LNG tedarikinin beşte biri Hürmüz Boğazı'ndan geçiyor.
5. Yaptırıma tabi olmayan petrol taşıyan süpertanker sayısında son günlerde artış gözleniyor.
